۱ تیر ۱۳۷۵
عسگراولادی با حکم آیتالله خامنهای رهبر انقلاب، بهعنوان عضو هیئت امنای بنیاد مستضعفان منصوب میشود.
بنیاد مستضعفان چند روز پس از پیروزی انقلاب با حکم امام خمینی مبنی بر مصادره اموال سلسله پهلوی، زیر نظر هیأت منتخب امام (حجج اسلام سیدمحمد بهشتی، سیدعلی خامنهای، اکبر هاشمی رفسنجانی، سیدعبدالکریم موسوی اردبیلی و آقایان احمد جلالی، علی مسعودی و عزتالله سحابی) در ۱۴ اسفند ۱۳۵۷ تأسیس شد. از جمله وظایف این بنیاد، تأمین خدمات و خودکفایی جانبازان، اعتلای فرهنگ ایثار و رسیدگی به امور طبقات ضعیف بود. در سال ۱۳۸۸ بخش جانبازان از بنیاد مستضعفان جدا شد.
حکم آیتالله خامنهای به حبیبالله عسگراولادی
جهت عضویت در هیئت امنای بنیاد مستضعفان
بسم الله الرحمن الرحیم
جناب آقای حبیباللَّه عسکراولادی
باتوجه به تغییرات اساسی منظور شده در انجام امور بنیاد مستضعفان و جانبازان و تشکیل هیأت امناء با وظائف مشخص برای مشارکت در تصمیمات اساسی جهت حسن اداره آن، جنابعالی را با حفظ سمت به مدت دو سال به عضویت هیأت امناء بنیاد مستضعفان و جانبازان منصوب مینمایم.
امیدوارم با استعانت از خدای متعال با انجام اصلاحات لازم و ارتقاء توان و انسجام این نهاد گرانقدر در جهت بهرهگیری هرچه بیشتر از امکانات و تأمین خدمات و خودکفایی جانبازان عزیز و حفظ و اعتلای فرهنگ ایثار و جانبازی و رسیدگی به امور طبقات ضعیف موفق و مؤید باشید.
سیّدعلی خامنهای
۹ اسفند ۱۳۵۷
حکم امام خمینی(ره) خطاب به شورای انقلاب اسلامی
مصادره اموال سلسله پهلوی و مربوطین
بسم الله الرحمن الرحیم
شورای انقلاب اسلامی به موجب این مکتوب مأموریت دارد که تمام اموال منقول و غیرمنقول سلسلۀ پهلوی و شاخه ها و عمال و مربوطین به این سلسله را که در طول مدت سلطۀ غیرقانونی از بیت المال مسلمین اختلاس نموده اند، به نفع مستمندان و کارگران و کارمندان ضعیف مصادره نمایند و منقولات آن در بانکها با شماره ای به اسم شورای انقلاب یا اسم اینجانب سپرده شود و غیرمنقول ـ از قبیل مستغلات و اراضی ـ ثبت و مضبوط شود تا به نفع مستمندان از هر طبقه صرف گردد در ایجاد مسکن و کار و غیر ذلک. به جمیع کمیته های انقلاب اسلامی در سراسر کشور دستور می دهم که آنچه از این غنایم به دست آورده اند در بانک با شمارۀ معلوم بسپرند. و به دولت ابلاغ نمایید که این غنایم، مربوط به دولت نیست و امرش با شورای انقلاب است، و آنچه مأمورین دولت به دست آورده اند یا می آورند، باید به همین شماره به بانک تحویل دهند. و کسانی که از این اموال چیزی به دست آورده اند، باید فوراً به کمیته ها یا بانک تحویل دهند و متخلفین مورد مؤاخذه خواهند بود.
روح الله الموسوی الخمینی
اساسنامه بنیاد مستضعفان و جانبازان انقلاب اسلامی مصوب ۱۳۷۶:
ماده ۱. نام
بنیاد مستضعفان و جانبازان انقلاب اسلامی، نهاد انقلاب اسلام است که در این اساسنامه اختصاراً «بنیاد» نامیده میشود.
ماده ۲. تأسیس
بنیاد از تاریخ ۹ اسفند ۱۳۵۷ با حکم حضرت آیتالله العظمی امام خمینی ولیامر مسلمین و رهبر کبیر انقلاب اسلامی برای مدت نامحدود تشکیل گردیده است.
ماده ۳. تابعیت
بنیاد دارای تابعیت جمهوری اسلامی ایران است.
ماده ۴. شخصیت حقوقی و استقلال مالی
بنیاد نهادی است نشأت گرفته از انقلاب اسلامی، غیرانتفاعی، دارای شخصیت حقوقی و استقلال مالی، اداری و استخدامی که تحت نظارت عالیه مقام معظم رهبری و طبق مقررات این اساسنامه و آییننامههای داخلی اداره میشود.
ماده ۵. مرکز اصلی بنیاد
مرکز اصلی بنیاد در تهران است و میتواند در داخل و یا خارج کشور حسب نیاز شعبه یا دفتر تأسیس نماید.
ماده ۶. اهداف کلی بنیاد
اهداف کلی بنیاد عبارتست از؛ اداره بهینه سرمایههای تحتپوشش و حضور در صحنههای اقتصادی کشور و جهان به منظور کسب منافع و مصرف آن در تأمین نیازمندیها و رفاه جانبازان و نیز کاهش محرومیت و استضعاف مادی و فرهنگی مستضعفان و اعتلای فربنگ ایثار و جانبازی.
ماده ۷. سرمایه بنیاد
سرمایه بنیاد عبارتست از خالص داراییها و اموال منقول وغیرمنقولی که به بنیاد اهدا شده و مطابق حکم ولی فقیه به تملک بنیاد درآمده و درمیآید و یا در نتیجه فعالیتهای اقتصادی بنیاد حاصل شده و
میشود.
تبصره: قبول اموال و یا واحدهای اقتصادی و یا سهام شرکتها از طرف بنیاد متوقف بر این است که
بنیاد آن را به مصلحت بداند.
ماده ۸. وظایف کلی بنیاد در زمینههای اقتصادی و محرومان به قرار زیر است:
الف. وظایف کلی در زمینه فعالیتهای اقتصادی:
۱. حفظ و اعتلای فرهنگ ایثار و جانبازی
۲. اداره امور فرهنگی و اجتماعی جانبازان عزیز
۳. کمک به بهبود وضعیت معیشتی تا مرحله خوداتکایی آنان
۴. کاهش عوارض مصدومیت جانبازان و کمک به افزایش تواناییهای این عزیزان
ب. وظایف کلی کمک به محرومان:
۱. تقویم و حفظ و اداره اموال و در صورت نیاز تبدیل آنها به داراییهای مولد
۲. حفظ اشیاء، اسناد و مدارک تاریخی و بهرهبرداری از آنها در جهت رشد فرهنگی کشور
۳. اداره بهینه واحدهای اقتصادی، ادغام و تبدیل و توسعه آنها با هدف حضور در صحنههای داخلی و بینالمللی.
۴. توسعه توان اقتصادی بنیاد و نیز انجام فعالیتهای تولیدی و خدماتی به منظور افزایش تولید ملی، کسب درآمد، توسعه فضای رقابتی و کمک به اجرای اهداف و سیاستهای دولت جمهوری اسلامی ایران.
ج. وظایف کلی بخش محرومان:
انجام فعالیتهای امدادی وعامالمنفعه به منظور کاهش محرومیت مستضعفان
ماده ۹. ارکان
ارکان بنیاد عبارتند از:
۱. هیأت امناء
۲. رئیس بنیاد
۳. حسابرس و بازرس (رکن نظارتی)
ماده ۱۰. هیأت امناء
هیأت امناء بنیاد با عضویت رئیس بنیاد و چهار الی شش نفر به حکم مقام معظم رهبری به عنوان
امین معظمله، وظایف مجمع عمومی بنیاد را به شرح زیر به عهده خواهند داشت.
تبصره ۱. رؤسای بخشهای مختلف بنیاد میتوانند حسب مورد و بدون حق رأی در جلسات هیأت
امناء شرکت نمایند.
تبصره ۲. هیأت امناء دارای دبیرخانهای است که مسئولیت تهیه دستورجلسات، ثبت مذاکرات، ابلاغ
مصوبات، تهیه اطلاعات و انتشار گزارشات هیأت امناء و انجام امور کارشناسی را به عهده
دارد. دبیر هیأت برای مدت معین توسط هیأت امناء انتخاب میشود.
تبصره ۳. هیأت امناء با اخذ گزارش عملکرد رئیس بنیاد و استماع گزارش بازرس، حداکثر تا پایان
تیرماه هر سال نسبت به حسابهای بنیاد و صورتهای مالی سال قبل آن اتخاذ تصمیم خواهد
نمود.
تبصره ۴. هیأت امناء با حضور اکثریت اعضاء رسمیت یافته و تصمیمات آن با رأی مثبت حداقل سه
نفر از اعضاء تصویب میشود.
تبصره ۵. آییننامه داخلی هیأت امناء -که حاوی جریان طرح و بررسی و تصویب دستورات خواهد
بود- در قالب اساسنامه حاضر توسط دبیر هیأت امناء تهیه و به تصویب هیأت امناء خواهد
رسید.
ماده ۱۱. وظایف و اختیارت هیات امناء به قرار زیر است:
۱. بررسی تغییرات لازم در اساسنامه و پیشنهاد آن به مقام معظم رهبری جهت تصویب.
۲. تعیین سیاستها، خط مشیها و برنامههای کلی بنیاد در قالب اهداف و سیاستهای کلان، که
مقام معظم رهبری ابلاغ خواهند فرمود.
۳. رسیدگی به گزارش حسابرس و بازرسی قانونی و تصویب حسابها و صورتهای مالی بنیاد.
۴. بررسی و تصویب کلیات برنامه و بودجه سالیانه بنیاد.
۵. تصویب تشکیلات و شرح وظایف و ضوابط و مقررات بنیاد.
۶. تصویب آییننامههای پیشنهادی رئیس بنیاد، از جمله آییننامه معاملات، واگذاری و اعطای وام
و تسهیلات اعتباری به مؤسسات، شرکتها و اشخاص حقیقی.
۷. تصویب آییننامههای لازم جهت هرگونه سرمایهگذاری جدید، تأسیس شرکت یا واحد جدید،
مشارکت یا خرید و فروش سهام و یا اخذ وام.
۸. بررسی و اتخاذ ترمیم در مورد پیشنهادات رئیس بنیاد و یا اعضاء هیأت امناء
۹. تهیه آییننامه نحوه برداشت از حسابهای خزانه بنیاد و تقدیم به مقام معظم رهبری جهت تصویب.
۱۰. ارائه گزارش عملکرد شش ماهه، خدمت مقام معظم رهبری.
۱۱. نظارت و پیگیری نسبت به استقرار نظامهای مالی و مدیریتی و اطلاعاتی مناسب در بنیاد.
۱۲. پیگیری و یا تصمیمگیری حسب مورد، در خصوص سایر مسائل و اموری که طرف مقام معظم رهبری به هیأت امناء محول میشود.
تبصره ۱. هیأت امناء میتواند بخشی از وظایف خود را با حفظ مسئولیت به رئیس بنیاد تفویض
نماید.
تبصره ۲. بودجه بنیاد در بخش محرومان در قالب سیاستهای پرداخت و سرفصلهای این بخش و
سقفی که به تصویب مقام معظم رهبری خواهد رسید تنظیم میگردد.
ماده ۱۲. بازرس و حسابرس (رکن نظارتی)
وظایف رکن نظارتی در بخشهای بنیاد و کلیه واحدهای تابعه آنها اعم از حسابرسی کنترلهای برنامهای و بودجهای و قانونی و مقرراتی و بازرسیهای موردی و نوبهای به عهده معاونت نظارت و
حسابرسی دفتر مقام معظم رهبری است.
ماده ۱۳. رئیس بنیاد
رئیس بنیاد با حکم مقام معظم رهبری منصوب و به عنوان بالاترین مقام اجرایی بنیاد، مسئول انجام
و اجرای کلیه امور و هدایت فعالیتها و حفظ حقوق و منافع بنیاد است، وی وظایف خود را در چارچوب
این اساسنامه و مصوبات هیأت امناء انجام خواهد داد.
ماده ۱۴. وظایف و اختیارات رئیس بنیاد به قرار زیر میباشد:
۱۴.۱. اداره امور بنیاد و اتخاذ تصمیم در مورد چگونگی انجام این امور در چارچوب اساسنامه و
مصوبات هیأت امناء.
۱۴.۲. تأسیس، مشارکت، توسعه و انحلال شرکتها و مؤسسات و دفاتر نمایندگی بنیاد در داخل و
خارج از کشور بر اساس آییننامههای مصوب هیأت امناء.
۱۴.۳. اعمال حقوق مالکانه بنیاد در مجامع عمومی شرکتهای تابعه و اتخاذ تصمیم نسبت به آنها به
نمایندگی از طرف بنیاد در چارچوب آییننامههای مصوب هیأت امناء.
۱۴.۴. نمایندگی بنیاد در کلیه مراجع و امضاء اسناد و اوراق تعهدآور.
۱۴.۵. ارجاع دعاوی به داوری یا محاکم و ختم آن از طریق سازش و نیز صلح حقوق بنیاد در
چارچوب آییننامههای مصوب.
۱۴.۶. وصول مطالبات و نیز تعهد و پرداخت دیون بنیاد.
۱۴.۷. تهیه و تنظیم گزارش عملکرد سالیانه و صورتهای مالی بنیاد.
۱۴.۸. تعیین و عزل و نصب معاونین و مدیران و نیز اداره امور کارکنان بنیاد با رعایت «بند ب ماده ۱۵».
۱۴.۹. تهیه تشکیلات، آییننامهها، ضوابط و اصلاحات آنها جهت پیشنهاد به هیأت امناء.
۱۴.۱۰. بررسی و مطالعه سرمایهگذاریها و طرحهای توسعه بنیاد و تهیه گزارشات توجیه اقتصادی
آنها به منظور اتخاذ تصمیم براساس آییننامههای مصوب.
۱۴.۱۱. تهیه و تنظیم اهداف، سیاستها، خطمشیها، برنامههای میانمدت و بلندمدت و بودجه سالانه بنیاد و شرکتها و واحدهای تابعه جهت پیشنهاد به هیأت امناء به منظور تصویب.
۱۴.۱۲. تعهد، تسجیل، پرداخت و هزینه نمودن وجوه بنیاد در قالب بودجه و آییننامه هیأت
امناء.
۱۴.۱۳. بررسی و تصویب برنامههای تفصیلی معاونتها و بخشهای تابعه بنیاد.
۱۴.۱۴. تدوین و تصویب دستورالعملهای اجرایی بنیاد در قالب ضوابط و آینیننامههای مصوب
هیأت امناء.
۱۴.۱۵. تصویب ضوابط و مقررات داخلی بنیاد با تفویض هیأت امناء.
۱۴.۱۶. افتتاح حساب جاری و سپرده و سایر حسابهای مورد نیاز بنیاد نزد بانکها و مؤسسات مالی و
اعتباری داخل و خارج از کشور و نیز نگهداری حسابها و حفظ حراست از اموال و داراییهای بنیاد در
قالب مصوبات هیأت امناء.
۱۴.۱۷. پیشنهاد قائممقام بنیاد به محضر مقام معظم رهبری و نصب ایشان بعد از تأیید معظمله.
۱۴.۱۸. تحصیل اعتبار و استقراض از بانکها و شرکتها و مؤسسات به نفنع بنیاد و واحدهای تابعه و
تعهد و تضمین و ظهرنویسی و قبول و پرداخت و واخواست اوراق تجاری در قالب آییننامههای
مصوب هیأت امناء.
۱۴.۱۹. عقد هرنوع قرارداد و تغییر و تبدیل و یا فسخ و اقاله آن و خرید و فروش و معاوضه اموال و
ماشینآلات و مناقصه و مزایده درحدود آییننامههای مصوب هیأت امناء.
۱۴.۲۰. طرح و اقامه دعاوی و دفاع و جوابگویی به هرگونه دعوای حقوقی و جزایی و ادارس در کلیه
مراجع قضایی، اداری و شهرداریها به طرفیت هر یک از اشخاص حقیقی یا حقوقی و بهطور کلی ورود و
شرکت در هرگونه دعاوی و ادعاهای که یک طرف آن بنیاد و یا به منافع بنیاد مربوط باشد با اختیار
تعیین وکیل یا نماینده حقوقی در حد اختیارات وکلاء دادگستری و تفویض اختیارات لازم به آنان.
۱۴.۲۱. ایجاد هماهنگی کامل بین بخشها و معاونتهای مربوطه و هدایت فعالیتهای در جهت تحقق
اهداف بنیاد.
۱۴.۲۲. قبول اموال و واحد اقتصادی و سهام شرکت به نفع بنیاد.
۱۴.۲۳. اجرای سایر اموری که از طرف مقام معظم رهبری به رئیس بنیاد محول میشود.
تبصره. رئیس بنیاد میتواند با حفظ مسئولیت، وظایف موضوع این ماده را با حق توکیل به غیر ولو
کراراً واگذار نماید.
ماده ۱۵. سازمان
الف. ساختار تشکیلاتی بنیاد در چارچوب این اساسنامه به تصویب هیأت امناء خواهد رسید.
ب. بخش اقتصادی و جانبازان مجزای از هم و در ابعاد مدیریتی و مالی نسبت به هم مستقل
هستند.
ج. برای بخشهای جانبازان و اقتصادی دو نفر به عنوان قائممقام و با معرفی ریاست بنیاد و تأیید
مقام معظم رهبری و حکم ریاست بنیاد منصوب میگردند. مدیریت اجرایی این دو بخش مطابق آییننامهای که به تصویب هیأت امناء میرسد بر عهده ایشان خواهد بود.
د. ارائه خدمات به محرومان و مستضفعان از طریق بخشی که مستقیماً زیر نظر رئیس بنیاد خواهد
بود، انجام میشود.
ماده ۱۶. دفاتر و محاسبات
الف. سال مالی بنیاد از اول فروردین ماه هر سال شروع و در آخر اسفند ماه همان سال پایان
خواهد گرفت.
ب. هرکدام از بخشهای جانبازان و اقتصادی و محرومان بنیاد دارای دفاتر مستقلی هستند که در
محل اصلی استقرار آنها نگاهداری خواهد شد و در کلیه اوقات متعارف، جهت بازرسی، در دسترس
حسابرس و بازرس خواهد بود.
ج. صورتحسابهای مالی که حساب سالانه بخشهای بنیاد را تشکیل میدهند شامل ترازنامه، حساب
سود و زیان و تغییرات وضعیت مالی و گردش وجوه خواهد بود. این صورتحسابها مطابق قواعد و رسوم متداول، توسط رئیس بنیاد تهیه و به همراه گزارش عملکرد سالانه به حسابرس و بازرس بنیاد تسلیم
خواهد شد. حسابرس و بازرس سپس گزارش خود را حداکثر ظرف یک ماه به هیأت امناء تسلیم خواهد
نمود.
د. تدوین دفاتر و ارائه گزارشات مالی بنیاد بایستی به طریقی انجام شود که حسابها و عملکرد سال
قبل بنیاد حداکثر تا آخر تیرماه به تصویب هیأت امناء برسد و حسابهای تجمیعی بنیاد و واحدهای تابعه (که به تصویب مجامع ذیربط رسیده باشد) و عملکرد کل بنیاد به همراه اظهارنظر حسابرس و
بازرس حداکثر تا پایان مهرماه به هیأت امناء تقدیم و به تصویب هیأت امناء برسد.
هـ. تصویب حسابهای بنیاد توسط هیأت امناء به منزله تأیید و قبول عملکرد مدیران و تصفیه حساب سالانه آنها بوده و قطعی و لازمالاجرا خواهد بود.
ماده ۱۷. تمرکز وجوه
خزانه بنیاد به نحوی که کلیه درآمدهای بنیاد از جمله سود حاصل از سرمایهگذاریها و فروش اموال
منقول و غیرمنقول و وجوه حاصل از مالیاتهای مأخوذه از تمام واحدهای تابعه در آن تمرکز یابد به
وجود میآید.
تبصره برداشت از حسابهای تمرکزی برای هر منظور از جمله هزینهها (محرومین و ستادی)،
سرمایهگذاریها و طرحهای توسعه در چارچوب آییننامه خاصی است که به تصویب مقام معظم رهبری
خواهد رسید.
ماده ۱۸. محدودیتها
الف. معاملات بنیاد با رؤسا و مدیران و اقارب سببی و نسنبی آنها تا درجه سوم اعم از مستقیم
و غیرمستقیم ممنوع خواهد بود.
ب. انجام معاملات نظیر معاملات بنیاد که متضمن رقابت با عملیات بنیاد باشد، برای مدیران و
مسئولین بنیاد ممنوع است.
ج. اعطای هرگونه تخفیف و واگذاری بلاعوض اموال و یا اعطای وام و اعتبار به مؤسسات و
اشخاص در حداقل ضرورت و بر مبنای ضوابط مصوب هیأت امناء مجاز میباشد.
د. اعطای وام و اعتبار به مدیران و مسئولین بنیاد صرفاً بر مبنای آییننامهای است که به تصویب
هیأت امناء خواهد رسید.
تبصره. حدود و ثغور محدودیتهای فوق را هیأت امناء تعیین میکند.
ماده ۱۹. انحلال، تصفیه و یا ادغام بنیاد با نظر مبارک مقام معظم رهبری است.
ماده ۲۰. این اساسنامه در (۲۰) ماده و (۱۱) تبصره در تاریخ ۲۷ آبان ۱۳۷۶ به توشیح مقام معظم رهبری حضرت آیتالله خامنهای(مدظلهالعالی) رسید و اجازه فرمودند رئیس بنیاد نسبت به ثبت و اجرای آن اقدام نماید. با تصویب این اساسنامه کلیه مقررات مغایر آن ملغی خواهد بود.